1. Trước hết là từ thô. Hết thảy mọi vật trông thấy được đều thô. Thô vừa như là gạch là đá là cát là sỏi. Thô nữa thì là đồi là núi, là hành tinh là thái dương hệ... Ngược lại thì nhỏ dần đỡ thô hơn như gạo như tấm như cám. Nhỏ nữa là bột. Đến bột thì bắt đầu có chữ mịn. Nhỏ hơn nữa, mịn hơn nữa, đến độ không thể phân biệt được từng hạt thì là mịn hẳn.
Thô thì rời rạc, đếm được. Độ thô càng giảm thì càng đỡ rời rạc, đồng thời càng khó đếm được. Và từ điều này lại gợi về một lí do khác.
2. Trong toán học có nói đến rời rạc và đếm được. Đấy là tập hợp số tự nhiên và tập hợp số nguyên. Hơn nữa, tập hợp số hữu tỉ cũng rời rạc và đếm được, đương nhiên là ít rời rạc hơn và cũng khó đếm hơn. Nhưng cũng là từ toán học mà có tập số thực không đếm được. Và số thực cũng không rời rạc mà ngược lại, nó liên tục và trù mật. Trù mật tới mức không sao tách riêng một con số 1. Điều này càng gợi về mịn.
3. Vật chất càng thô càng dễ thấy, khi chúng nhỏ dần thì càng khó thấy. Nhỏ nữa như các phân tử khí thì chỉ cảm nhận chứ không thấy được bằng mắt thường... Phân tử khí dù nhỏ nhưng vẫn rời rạc, vẫn thô. Vậy, nếu có thể có thứ còn nhỏ nữa, nhỏ tới mức không còn là hạt và không thể thấy bởi mọi công cụ vật lý mà chỉ có thể cảm nhận thì là gọi là gì? Tạm gọi là vật chất mịn.
4. Vật chất thô, bởi thuộc tính rời rạc nên không thể lấp đầy không gian. Vậy khoảng trống giữa chúng là gì? Không thể lại là vật chất thô. Vậy thì phải là thứ vật chất gì đó có thuộc tính ngược với thô. Ấy là vật chất mịn. Và ta có thể hình dung thô nhúng trong mịn như cá ở trong nước.
5. Theo vật lý, vận tốc truyền sóng âm phụ thuộc mật độ vật chất. Trong chân không vận tốc sóng âm bằng 0; trong không khí vận tốc sóng âm chậm hơn trong nước; còn trong nước chậm hơn trong kim loại. Mật độ vật chất càng cao, vận tốc truyền sóng càng lớn. Sóng âm có thể chuyển tải thông tin. Vậy, nếu có thứ vật chất dày đặc trù mật hơn cả kim loại, đến độ liên tục, thì tốc độ truyền tải thông tin trong đó có thể lên tới vô hạn. Và khi vận tốc là vô hạn thì thời gian xem như bằng 0.
6. Lại nghĩ về thông tin. Thông tin đến từ đâu? Từ âm thanh, hình ảnh? Từ tiếng nói, chữ viết... Tiếng nói chữ viết là thô hay mịn? Là thô vì là rời rạc. Mà tiếng nói chữ viết chỉ thực sự mang thông tin khi nó có ý nghĩa. Nhưng ý nghĩa lại vô hình. Ý nghĩa chính là mịn.
7. Một ánh mắt, một nụ cười cũng có ý nghĩa. Một ý tưởng, một phát kiến càng có ý nghĩa. Kiến thức, trí tuệ, tình cảm, ý chí... đều là thông tin, đều mang ý nghĩa. Con người có trí tuệ, thì vũ trụ bao hàm cả con người ắt có trí tuệ. Con người biết sắp đặt từng viên gạch thành ngôi nhà, thì trí tuệ vũ trụ biết sắp đặt các hành tinh thành thái dương hệ. Trí tuệ vũ trụ ở đâu, là ở vật chất mịn. Nó được lưu trữ và lan truyyền trong đó.
8. Mịn truyyền dẫn thông tin bằng gì? Bằng sóng. Tùy vào tần số mà có các tầng thông tin khác nhau. Tùy vào độ nhạy, tùy vào độ cộng hưởng mà tiếp nhận được thông tin ở các cấp độ khác nhau. Có thể nhờ vậy mà có các miền tồn tại, hay các tầng trời khác nhau nữa.
9. Không thể ngẫu nhiên mà một cục đất có thể thành viên gạch. Phải có ý tưởng, phải có thiết kế, phải có công nghệ, có căn chỉnh nhiệt độ nung v.v... Nghĩa là phải có trí tuệ có ý chí, có kiến thức thêm vào thì mới nên hòn gạch. Tương tự phải có một trí tuệ sắp đặt và căn chỉnh thì mới có một nguyên tử hay lớn hơn- một thái dương hệ. Lại càng phải có một trí tuệ siêu việt mới có thể từ những nguyên tử rời rạc sắp đặt lại để thành một sinh linh, một cơ thể sống. Vậy là trong từng nguyên tử, trong mọi cấu trúc vật chất thô đều có sự hiện diện của mịn.
10. Có thể tạm liệt kê đặc tính của mịn:
* Mịn trù mật, liên tục, không đếm được.
* Mịn không đo được, không thấy được nhưng cảm nhận được.
* Mịn lấp đầy không gian.
* Mịn là kho thông tin và trí tuệ vũ trụ. Là môi trường truyền dẫn thông tin tức thời, không giới hạn vận tốc.
* Sóng thông tin trong mịn có các dải tần số khác nhau và sự tiếp nhận thông tin từ mịn cũng có những cấp độ khác nhau.
* Trong thô có mịn. Thô và mịn đồng hành. Thô và mịn cùng hiện hữu, cùng tương tác. Vũ trụ là thể thống nhất của thô và mịn. Nhưng thô và mịn cũng đang chuyển hóa và biến đổi không ngừng. Entropi trong thô đang tăng. Mịn có điều chỉnh được không? Trong mịn có entropi không? Nếu có, entropi của mịn phải giảm. Làm sao giảm? Phải chăng cần an định và tu tập?
23/3/2026
